ТАВРОТ, ИНЖИЛ, ҚУРЪОНИ КАРИМ ВА ҲОЗИРГИ ЗАМОН Принтер учун
02.03.2007 й.

ҲЗ. ИБРОҲИМДАН НАСРОНИЙ ТАҚВИМИНИНГ БОШЛАНИШИ (МИЛОД)ГА ҚАДАР

Муқаддас Китобда, Тақвинда Ҳз. Иброҳимнинг оталари ҳақида берилгани каби рақам билан ифода этилган маълумотлар йўқ. Ҳз. Иброҳимни, Ҳз. Исодан айириб турган замонни ҳисоблаш учун бошқа манбаъларга мурожаат қилиш керак бўлади. Ҳозирги ҳолатда Ҳз. Иброҳимнинг даври унча катта бўлмаган бир фарқ билан Ҳз. Исодан 18 аср олдинга тўғри келмоқда. Бу нисбат Тақвиндаги қайдлардан келиб чиққан ҳолда Ҳз. Иброҳим билан Ҳз. Одам орасида ўтган вақтга илова қилинадиган бўлса, Ҳз. Одам Ҳз. Исодан 38 аср олдин яратилган бўлади. Бу нисбат эса, мутлақо янглишдир: бу хатолик Тавротдаги Ҳз. Одам-Ҳз. Иброҳим орасидаги вақтнинг нотўғри белгиланганлигидан келиб чиқмоқдаки, яҳудий тақвими ҳам шу рақамлар асосига қурилган. Шундан келиб чиққан ҳолда Муқаддас Китобнинг ҳақиқат эканлигини даъво қилган кишиларга эътироз билдириш ва м. о. VI-асрда яшаган яҳудий дин одамларининг бу ҳаёлий ҳисоб-китобларининг илмий маълумотларга зид эканлигини айтиш мумкин. Бу ҳисоб-китоблар, афсуски, асрлар давомида ҳамма воқеаларнинг асосий меъзони сифатида қабул қилиниб келинди. Муқаддас Китобнинг аввалги нашрлари, дунёнинг яратилишидан бошлаб, китоб чоп қилинган давргача содир бўлган воқеаларни хронологик тартибда ўқувчиларнинг эътиборига ҳавола қилар эди: рақамлар даврларга кўра ўзгарарди. Масалан, 1621 йилда нашр этилган Клементин нашрида ана шундай қайдларга дуч келамиз. Фақат бу нашрда Ҳз. Иброҳимнинг туғилган йили сифатида яна ҳам эскироқ бир рақам берилади ва яратилишни, яъни биринчи инсоннинг яратилишини м. о. салкам XXXX- асрга олиб бориб тақалади. XVII-асрда бир неча тилда нашр қилинган Валтон нашрида Муқаддас Китобнинг матнидан ташқари ўқувчиларга Ҳз. Иброҳимнинг оталари ҳақида, юқоридагига ўхшаш бир жадвал тақдим қилинади. Баъзи арзимас фарқларни ҳисобга олмаганда, бутун ҳисоблар бу ердаги маълумотларга тўғри келади. XX-асрга келиб эса, ноширларнинг, яратилишни яна ҳам эскироқ бир замонларга нисбат берган илмий хулосаларга терс тушмасдан бундай хаёлий хронологияларни олдинга суришлари мумкин бўлмай қолди. Шундай бўлгандан кейин бунга ўхшаш жадвал ва "сўзбоши"ларни олиб ташлаш билан кифояланилди. Бироқ шу билан бирга бундай жадвалларнинг тайёрланишида асос қилиб олинган Муқаддас Китобдаги матнларнинг нотўғрилиги ва уларни ҳақиқат сифатида қабул қилмаслик кераклиги ҳақида ўқувчиларни огоҳлантиришдан қочилди. Бу матнлар "одоб пардаси" билан ўралди ва матнларни олдингидай қабул қилдиришнинг йўллари қидирила бошланди. Шуниниг учун ҳам, XX-асрда бундай хаёлий хронологияларга асосланиб, ҳисоб-китоб қилиш мумкин бўлмаган ҳолда Муқаддас Китобнинг шажара жадваллари ҳали ҳам эътиборини йўқотганича йўқ. Инсоннинг Ер юзида пайдо бўлиши масаласига келсак, илмий хулосалар бу тўғрида бизга тахминий маълумотларни бериш билан чекланаяпти, холос. Инсоннинг, ўзини анатомик жиҳатдан бошқа ўзига яқин бўлган жонли борлиқлардан ажратиб турган ақлий ва жисмоний қобилияти билан Ер юзида мавжуд бўлганлигига шубҳа қилмаслик мумкин. Фақат ҳеч ким унинг қачон пайдо бўлганлигини қатъий бир рақам билан айтиб беролмайди. Шу билан бирга, бугун айтишимиз мумкинки, тафаккур ва меҳнат қилиш қобилиятига эга бўлган инсоннинг бу хусусиятларини исботлаган далиллар топилган бўлиб, уларнинг тарихи ўн минглаб йиллар билан ифода қилинмоқда. Нисбатан ҳақиқатга яқин бўлган бу тарих, neo-anthropien жинсидан бўлган, инсонга энг яқин, деб билинган тарихдан олдинги (прехисторик) инсон типининг тарихига тўғри келмоқда. Албатта, дунёнинг турли минтақаларида ташқи кўринишидан инсонга ўхшаган, фақат унчалик топилмалар ҳам бор ва уларнинг тарихини юз минглаб йиллар билан ўлчаш мумкин. Фақат бир савол туғилади: улар ҳақиқий инсонлармиди? Нима бўлишидан қатъий назар, neo-anthropiens типларининг, Тақвинда илк инсоннинг пайдо бўлган вақти деб белгиланган даврда жуда ҳам олдин мавжуд бўлганликлари бор гап. Кўриб турганимиздек, бу хусусда Тақвин даги рақамлардан чиқарилган хулосалар билан илмий хулосалар бир-бирига тамоман зиддир.



 
« Олдинги   Кейинги »

madrasa.uz

 

 

 

 

istanbul escort kayseri escort escort kayseri